۱۲۶-منظور از شِفا و رحمت بودن قرآن چیست؟!

uvqop0ur7gqdatrwudg8سؤال: این نظر که قرآن رحمت است و شِفا است، مخصوص آخرت است یا شامل این دنیا هم می شود؟!

پاسخ: خداوند در کتابش می فرماید:

«وَنُنَزِّلُ مِنَ ﭐلْقُرْءَانِ مَا هُوَ شِفَاءٌ وَرَحْمَهٌ لِّلْمُؤْمِنِینَ» (الاسراء / ۸۲) یعنی ما نازل می کنیم از قرآن آن چه را شفاء و رحمت است برای مؤمنان. در خود آیه تصریحی به این که موضوع آیه مربوط به آخرت باشد، وجود ندارد. یعنی دلیلی وجود ندارد که معنای آیه را به آخرت اختصاص دهد، و به طور قطع آیه شامل انسان ها در دنیا می شود. حتی اگر بنا باشد یک عمل و رفتار معینی تأثیراتی در زندگی اخروی انسان داشته باشد، باز هم زمینه و مقدمات آن از دنیا شروع می شود، و به طور کلی موقعیت زندگی انسان در دنیا نحوه زندگی اخروی او را تعیین خواهد کرد، و اگر یک آموزش تأثیری در عقاید و اخلاق و رفتار یک انسان در دنیا ایجاد کرد، ثمرات و فواید آن در زندگی اخروی آشکار خواهد شد.

در آیه هشتاد و دوم از سوره اسراء- که در ابتداء بحث ذکر شد- اجمالاً اشاره کرده به شِفا بودن قرآن، اما در مورد چگونگی آن توضیحی نداده است. یعنی گفته نشده قرآن در مورد چه نوع بیماری و ناراحتی حالت شِفا دارد، اما به دلائل عقلی می شود گفت حالت شِفا بخشی قرآن مربوط می شود به حالات روحی و امراض مربوط به آن، اعم از این که در عرف علم طب هم به آن ها مرض اطلاق شود، مثل بیماری های روحی شناخته شده متداول و یا به عنوان بیماری شناخته نشود مثل احساس پوچی و کم حوصلگی مثل احساس نفرت از دیگران و انزوا و نداشتن نشاط در زندگی و امثال آن ها. این که شِفا بخشی قرآن مربوط است به موضوع روح انسان و امراض روحی، در آیه دیگری از قرآن به آن اشاره ای شده است. خداوند می فرماید:

«یَا أَیُّهَا ﭐلنَّاسُ قَدْ جَاءَتْکُم مَّوْعِظَهٌ مِّن رَّبِّکُمْ وَشِفَاءٌ لِّمَا فِی ﭐلصُّدُورِ وَهُدًى وَرَحْمَهٌ لِّلْمُؤْمِنِینَ» (یونس / ۵۷) یعنی ای انسان ها برای شما [کتابی] آمد که موعظه ایست از پروردگارتان و شفائی است برای آن چه در سینه ها است و رحمتی است برای ایمان آورندگان.

می شود گفت در این آیه اخیر تفصیلی آمده نسبت به آن چه در آیه اول اجمالاً ذکر شده بود، یعنی شِفاء بودن قرآن برای آن چه در سینه ها است. اما این که آیا قرآن مجید نسبت به امراض جسمانی هم حالت شفا بخشی دارد یا نه؟! عرض می کنیم در ظاهر این دو آیه اشاره ای به این مطلب نشده، اما به لحاظ ارتباط های مرموز و لطیفی که بین روح و جسم انسان وجود دارد، می شود گفت قرآن مجید که مشتمل بر ذکر الله است می تواند تأثیراتی هم در امراض جسمانی انسان داشته باشد، اما این موضوع احتیاج به بحث دیگری دارد و در این مقاله وارد آن بحث نمی شویم.

38-ازدواج های متعدّد پیامبر اسلام (ص) دارای چه حکمتی بود؟
بخوانید

امروزه امراض روحی در سطح جهانی گسترش زیادی پیدا کرده و در کشورهای مختلف بالخصوص بعضی از آن ها آمار این نوع بیماری ها بسیار بالا رفته و علم طب و روانشناسی هم قادر به مقابله با این گسترش سریع نیست. به طوری که طبق بعضی از آمار ها بیش از ۲۲ درصد از امریکایی های بالای ۱۸ سال یعنی در حدود یک پنجم از بزرگسالان این کشور از بیماری های روحی رنج می برند. در کشور خود ما هم آمار بیماری های روحی اخیراً خیلی بالا رفته است. جا دارد دانشمندان انسان شناس و روح شناس در مورد قرآن مجید و تأثیرات روحی آن در انسان ها مطالعاتی و تحقیقاتی انجام دهند و راهی برای جلوگیری از امراض روحی و همچنین معالجه مبتلایان به آن امراض پیدا کنند.

اما موضوع رحمت بودن قرآن برای ایمان آورندگان هم احتیاج به توضیحی دارد و آن این که این کتاب مشتمل بر مراتبی از رحمت خداوند برای انسان ها است و انسان ها در سطوح مختلف از افکار و عقاید و زمینه های روحی و اخلاقی می توانند از بعضی مراتب رحمت خداوندی موجود در آن بهره مند شوند، اما مراتب برتر این رحمت اختصاص به کسانی خواهد داشت که به این حقیقت، با برکات بی انتها ایمان بیاورند و به طور مستمر روح خود را در معرض جریان آن قرار بدهند. بحث مفصل در این زمینه را به خواست خداوند به نوشتن مقاله ای موکول می کنیم.

الیاس کلانتری

۹۴/۷/۵

 

برچسب ها
دکمه بازگشت به بالا
بستن