۱۹۲ – آیا ظالمان با همسران خود وارد جهنم می شوند؟!

365713_origسؤال: چرا خداوند در آیه ۲۲ سوره صافات می گوید ظالمین را همراه همسرانشان به جهنم می برند، مگر همسران آنها، انسانهای مستقلی نیستند؟!

پاسخ: خداوند در آیه مورد نظر شما و آیه بعدی می فرماید:

«   احْشُرُوا الَّذِینَ ظَلَمُوا وَأَزْوَاجَهُمْ وَمَا کَانُوا یعْبُدُونَ – مِنْ دُونِ اللَّهِ فَاهْدُوهُمْ إِلَى صِرَاطِ الْجَحِیمِ »(الصافات/۲۲-۲۳) در این آیه اشاره شده است به اینکه ظالمان را روز قیامت با ازواج آنها و آنچه را بجای الله عبادت می کردند، همه را با هم جمع می کنند و بطرف جهنم می کشانند. مراد از ازواج در این آیه همسران ظالمان نیستند، چون هر انسانی مسئول اعمال خودش می باشد. بطوریکه در قرآن مجید تصریح شده است که همسر فرعون یکی از زنان بهشتی است. و زوج ضرورتاً به معنی همسر نیست. زوج در اصل بمعنای جفت، صنف و قرین یک شیء است و این کلمه در مورد انسان و حیوان و اشیاء دیگر هم بکار می رود. مثل: یک جفت کفش

در قرآن مجید این کلمه در مورد گیاهان هم بکار رفته است بطوریکه می فرماید:

« … وَأَنْبَتَتْ مِنْ کُلِّ زَوْجٍ بَهِیجٍ »(الحج/۵)

در آیات اول سوره واقعه در مورد روز قیامت و وضعیت انسان ها در آن می فرماید:

وَکُنْتُمْ أَزْوَاجًا ثَلَاثَهً – فَأَصْحَابُ الْمَیمَنَهِ مَا أَصْحَابُ الْمَیمَنَهِ – وَأَصْحَابُ الْمَشْأَمَهِ مَا أَصْحَابُ الْمَشْأَمَهِ – وَالسَّابِقُونَ السَّابِقُونَ(الواقعه/۷-۱۰) یعنی شما در آن روز سه گروه می شوید:

  1. اصحاب المیمنه
  2. اصحاب المشئمه
  3. السابقون

بطور قطع مراد از ازواج ثلاثه در این آیات، اصناف و گروه های سه گانه است. یعنی اصحاب المیمنه و اصحاب المشئمه و سابقون بنابراین ازواج در این آیات به معنای همسران نیست.

در آیه مورد نظر( سوره صافات ) هم ازواج به معنای مشهور عرفی یعنی همسران نیست، همچنانکه در آیات سوره واقعه به طور قطع به آن معنا نیست.

282 ـ علت اصلی خصومت اهل سنت با شیعیان چیست ؟!
بخوانید

علامه طباطبایی در تفسیر المیزان در معنای آیه مورد نظر شما در سوره صافات می فرماید:

« ظاهراً مراد از کلام خدا ( و ازواجهم ) قرین های آنها از شیاطین است. خداوند فرمود: " وَمَنْ یعْشُ عَنْ ذِکْرِ الرَّحْمَنِ نُقَیضْ لَهُ شَیطَانًا فَهُوَ لَهُ قَرِینٌ " تا جائی که فرمود "حَتَّى إِذَا جَاءَنَا قَالَ یا لَیتَ بَینِی وَبَینَکَ بُعْدَ الْمَشْرِقَینِ فَبِئْسَ الْقَرِینُ" (۱) (الزخرف/۳۶ – ۳۸ )»

علامه طباطبایی جهت اثبات نظر خود در مورد معنی کلمه ازواج در این آیه به آیات ۳۶ تا ۳۸ سوره زخرف استشهاد کرده است.

بعضی از مفسران هم گفته اند: مراد از ازواج در آیه مورد بحث، اشباه و نظایر است

و گفته شده است که مراد از این کلمه زنان کافر هستند که همراه همسران کافر خود وارد جهنم می شوند.

علامه طباطبایی در بحث تفسیری خود در مورد این آیه این دو نظر را رد کرده است .

در هر صورت مراد از این کلمه «همسران» نیست و هیچ ارتباطی در آیه مورد نظر با این معنای توهمی وجود ندارد.

تذکر یک نکته مهم هم در این زمینه لازم است و آن اینکه آیات قرآن با معانی حقیقی و قرآنی کلمات آنها باید تفسیر شود نه معانی متداول بین عرب زبان ها و یا معانی بکار رفته در ترجمه های غیر فنی قرآن؛ چون در معانی عرفی کلمات گاهی در طول زمان تغییراتی بوجود می آید و این روش باید در تفسیر همه آیات قرآن بکار گرفته شود.

الیاس کلانتری

۹۵/۵/۱۷

پاورقی:

  1. تفسیر المیزان، سوره صافات، آیه ۲۲
برچسب ها
دکمه بازگشت به بالا
بستن